- Bắt đầu từ đề cương môn học, không bắt đầu từ bản tóm tắt AI viết.
- Tự chấm mức tự tin từng chủ đề; chủ đề dài và chủ đề yếu cần nhiều buổi hơn, rải ra nhiều ngày.
- Mỗi buổi ôn: tự viết ra những gì nhớ trước, rồi mới nhờ AI hỏi và chỉ chỗ thiếu.
- Ngày cuối làm một đề cũ trọn vẹn có bấm giờ; nhờ AI chấm theo đáp án của giảng viên nếu có.
Code trong bài là Python, chỉ dùng thư viện chuẩn; phần kiểm dùng thêm thư viện networkx bản 3.7. Môn học và số tiết trong ví dụ là giả định.
Vì sao đọc lại tóm tắt không đủ
Đọc lại một trang quen thuộc tạo cảm giác "mình biết cái này rồi". Nhưng đề thi không đưa trang đó cho bạn; nó hỏi và bạn phải tự lấy kiến thức ra khỏi trí nhớ. Việc tập lấy kiến thức ra, gọi là tự nhớ lại hay luyện truy xuất (retrieval practice), là chủ đề của rất nhiều nghiên cứu tâm lý học giáo dục.
Một bài tổng quan năm 2021 trên tạp chí Educational Psychology Review của Agarwal, Nunes và Blunt chỉ chọn các thí nghiệm làm trong lớp học thật, không phải phòng thí nghiệm. Theo phần tóm tắt của bài, tự nhớ lại giúp học tốt hơn ở nhiều cấp học, nhiều môn, nhiều dạng đề và nhiều khoảng thời gian từ lúc ôn đến lúc thi. Các tác giả cũng lưu ý rất ít thí nghiệm được làm ngoài các nước phương Tây. Ý thực tế cho bạn: thời gian ôn nên dành phần lớn cho việc tự trả lời câu hỏi, không phải đọc lại.
AI rất hợp với cách ôn này, vì nó có thể hỏi bạn không biết mệt. Phần còn lại của bài chỉ cách sắp xếp việc đó.
Bước 1: từ đề cương ra danh sách chủ đề
Lấy đề cương môn học (thường có trong tài liệu đầu kỳ của giảng viên), danh sách bài giảng và đề thi các năm trước nếu được phép dùng. Dán đề cương vào chatbot với prompt:
Đây là đề cương môn [tên môn]. Hãy liệt kê các chủ đề sẽ thi, mỗi dòng gồm:
tên chủ đề | số tiết trên lớp (lấy từ đề cương, không đoán) | 3 câu hỏi mẫu kiểu đề thi tự luận.
Nếu đề cương không ghi số tiết của một chủ đề, ghi "không rõ".
Đề cương: [dán]
Kiểm danh sách với đề cương gốc: AI có thể gộp hai chủ đề làm một, hay bỏ sót chủ đề cuối. Sau đó, với mỗi chủ đề, tự trả lời thử ba câu hỏi mẫu trong năm phút và chấm mức tự tin từ 1 (chưa hiểu) đến 5 (làm được bài khó). Chấm sau khi thử trả lời, không chấm theo cảm giác; cảm giác "biết rồi" thường cao hơn thực tế.
Bước 2: xếp lịch ôn ưu tiên phần yếu
Đoạn code dưới đây nhận danh sách chủ đề, ngày bắt đầu, ngày thi và số buổi ôn mỗi ngày. Số buổi cho mỗi chủ đề tăng theo số tiết và theo mức yếu. Ngày cuối trước hôm thi để làm đề cũ. Mỗi ngày, chương trình ưu tiên chủ đề còn nhiều buổi nhất, nên các buổi của một chủ đề tự rải ra nhiều ngày; nếu không đủ chỗ, nó báo còn thiếu bao nhiêu buổi.
"""Lập lịch ôn thi cuối kỳ từ danh sách chủ đề trong đề cương.
Mỗi chủ đề có số tiết trên lớp và mức tự tin bạn tự chấm (1 = chưa hiểu, 5 = làm được bài khó).
Số buổi ôn (mỗi buổi khoảng 45 phút) = số tiết x (6 - mức tự tin) / 10, làm tròn, ít nhất 1:
chủ đề dài và chủ đề bạn yếu được nhiều buổi hơn.
Ngày cuối trước hôm thi để ôn tổng hợp (làm một đề cũ trọn vẹn), không xếp chủ đề riêng.
Mỗi ngày xếp tối đa `buoi_moi_ngay` chủ đề khác nhau; ngày nào cũng ưu tiên chủ đề còn nhiều buổi nhất,
nên các buổi của cùng một chủ đề được rải ra nhiều ngày thay vì dồn một chỗ.
Nếu không đủ chỗ, chương trình báo số buổi còn thiếu để bạn bớt chủ đề hoặc thêm thời gian mỗi ngày.
Chỉ dùng thư viện chuẩn.
"""
from datetime import date, timedelta
def so_buoi(so_tiet, tu_tin):
return max(1, (so_tiet * (6 - tu_tin) + 5) // 10)
def lap_lich(chu_de, bat_dau, ngay_thi, buoi_moi_ngay):
"""chu_de: danh sách (tên, số tiết, mức tự tin). Trả về (lịch, số buổi còn thiếu theo chủ đề).
lịch: danh sách (ngày, [tên chủ đề]); ngày cuối là ôn tổng hợp, danh sách rỗng."""
con = {ten: so_buoi(tiet, tin) for ten, tiet, tin in chu_de}
tu_tin = {ten: tin for ten, _, tin in chu_de}
so_ngay = (ngay_thi - bat_dau).days
lich, hom_qua = [], set()
for i in range(so_ngay - 1):
ung_vien = [t for t in con if con[t] > 0]
# còn nhiều buổi nhất trước; bằng nhau thì tránh chủ đề hôm qua, rồi ưu tiên chủ đề yếu hơn
ung_vien.sort(key=lambda t: (-con[t], t in hom_qua, tu_tin[t]))
hom_nay = ung_vien[:buoi_moi_ngay]
for t in hom_nay:
con[t] -= 1
lich.append((bat_dau + timedelta(days=i), hom_nay))
hom_qua = set(hom_nay)
if so_ngay >= 1:
lich.append((ngay_thi - timedelta(days=1), []))
return lich, {t: n for t, n in con.items() if n > 0}
CTDL = [("Mảng, danh sách liên kết", 6, 4), ("Ngăn xếp, hàng đợi", 4, 4), ("Cây nhị phân", 8, 2),
("Bảng băm", 4, 3), ("Đồ thị", 8, 1), ("Sắp xếp", 6, 3)]
if __name__ == "__main__":
lich, thieu = lap_lich(CTDL, date(2026, 12, 1), date(2026, 12, 8), buoi_moi_ngay=2)
for ngay, ds in lich:
print(ngay.strftime("%d/%m"), " | ".join(ds) if ds else "Ôn tổng hợp: làm một đề cũ trọn vẹn, có bấm giờ")
print("Thiếu buổi:", thieu or "không")
Với môn Cấu trúc dữ liệu giả định trong code, sáu chủ đề cần tổng 12 buổi, vừa đủ cho sáu ngày mỗi ngày hai buổi. Chủ đề Đồ thị, dài và yếu nhất, được bốn buổi rải trên các ngày 1, 2, 3 và 5. Phần kiểm đi kèm tính tay số buổi cho môn mẫu, kiểm mọi lịch không quá số buổi mỗi ngày và không lặp chủ đề trong ngày, và so tổng số buổi xếp được với mức tối đa có thể, tính bằng thuật toán luồng cực đại của thư viện networkx, trên 400 bộ dữ liệu ngẫu nhiên.
Bạn có thể nhờ chatbot xếp lịch thay vì chạy code. Khi đó, hãy tự cộng lại số buổi mỗi ngày và số buổi của mỗi chủ đề: chatbot đôi khi xếp quá số buổi bạn có, hay quên một chủ đề.
Bước 3: mỗi buổi ôn, tự nhớ lại trước
Một buổi khoảng 45 phút cho một chủ đề:
- Mười phút viết ra mọi thứ nhớ về chủ đề, không mở tài liệu: định nghĩa, công thức, ví dụ, chỗ hay nhầm.
- Mười phút so với tài liệu, đánh dấu chỗ thiếu và chỗ sai.
- Hai mươi phút để AI hỏi bạn, với prompt dưới đây.
- Năm phút ghi lại ba câu bạn trả lời sai, để hỏi lại ở buổi sau của cùng chủ đề.
Mình đang ôn chủ đề [tên] của môn [tên môn]. Đây là phần mình tự viết ra từ trí nhớ: [dán].
Đây là tài liệu gốc để bạn đối chiếu: [dán phần giáo trình liên quan].
Hãy hỏi mình 8 câu, mỗi lần MỘT câu, ưu tiên phần mình viết thiếu hoặc sai.
Câu hỏi dạng tự luận ngắn, không phải trắc nghiệm. Chờ mình trả lời rồi mới nhận xét,
chỉ dựa trên tài liệu gốc ở trên; nếu tài liệu không nói đến thì nói rõ là không có trong tài liệu.
Dán tài liệu gốc là để AI hỏi và chấm theo nội dung giảng viên dạy, không theo kiến thức chung trên mạng; hai thứ đó đôi khi khác nhau về ký hiệu, định nghĩa hay phạm vi. Câu hỏi tự luận buộc bạn tự lấy kiến thức ra, khác với trắc nghiệm chỉ cần nhận ra đáp án đúng. Nếu cần một bộ câu hỏi lớn hơn để luyện, bài prompt tự ra đề luyện tập có prompt ra đề và cách soát đề.
Bước 4: ngày cuối, làm đề cũ
Ngày trước hôm thi, làm một đề cũ trọn vẹn, đúng thời gian, không mở tài liệu, không mở chatbot. Xong mới so với đáp án. Nếu có đáp án hay thang điểm của giảng viên, dán cả đề, thang điểm và bài làm của bạn vào chatbot và nhờ chấm theo đúng thang điểm đó, chỉ ra câu nào mất điểm và vì sao. Không có thang điểm thì tự chấm với giáo trình; chấm của chatbot khi không có thang điểm chỉ nên coi là tham khảo.
Những câu sai ở đề cũ là danh sách ôn cuối cùng của bạn, chứ không phải bản tóm tắt cả môn. Tối hôm đó ngủ đủ giấc thay vì thức khuya đọc thêm.
Dùng tóm tắt của AI cho đúng chỗ
Bản tóm tắt không vô ích; nó chỉ không phải là cách ôn. Dùng nó làm bản đồ: xem nhanh môn học có những phần nào, phần nào liên quan phần nào, trước khi vào bước 1. Hoặc tự viết tóm tắt của mình sau một buổi ôn rồi nhờ AI so với giáo trình để chỉ chỗ thiếu; tự viết là một dạng tự nhớ lại.
Luôn kiểm tóm tắt của AI với tài liệu gốc ở chỗ có công thức, định nghĩa và số liệu. Một ký hiệu khác với cách giảng viên dùng có thể khiến bạn mất điểm dù hiểu đúng ý.
Khi có nhiều môn thi trong cùng một tuần
Cuối kỳ hiếm khi chỉ có một môn. Cách đơn giản nhất: chia số buổi mỗi ngày cho các môn, chẳng hạn bốn buổi một ngày thì hai buổi cho môn thi sớm, một buổi cho mỗi môn còn lại, rồi chạy code riêng cho từng môn với ngày thi của môn đó. Môn thi sớm hơn được nhiều chỗ hơn trong những ngày đầu. Sau mỗi môn thi xong, chạy lại code cho các môn còn lại với số buổi mỗi ngày mới, vì giờ bạn có thêm chỗ trống.
Đổi môn giữa các buổi trong ngày cũng có ích: buổi chiều làm môn khác buổi sáng giúp bạn đỡ mệt, và lần sau quay lại môn cũ bạn lại phải tự nhớ ra nó thay vì chỉ đọc tiếp.
Khi không còn đủ thời gian
Nếu code báo thiếu buổi, đừng cố nhồi thêm giờ học mỗi ngày đến mức mất ngủ. Có ba cách hợp lý: bớt số buổi cho chủ đề bạn đã khá (mức tự tin 4 trở lên), gộp hai chủ đề nhỏ liên quan vào một buổi, hoặc hỏi giảng viên phần nào trọng tâm. Chạy lại code với danh sách mới để chắc lịch vừa với số ngày còn lại. Với kỳ thi học sinh giỏi Tin học, cách ôn khác hẳn và có bài riêng: ôn thi HSG Tin với AI.
- Đọc đi đọc lại bản tóm tắt AI viết thay cho tự nhớ lại.
- Chấm mức tự tin theo cảm giác mà không thử trả lời câu hỏi.
- Để AI hỏi và chấm theo kiến thức chung, không dán tài liệu của môn.
- Dồn hết các buổi của một chủ đề vào một ngày.
- Làm đề cũ khi vẫn mở tài liệu hay mở chatbot.
- Thức khuya đêm trước hôm thi.
Câu hỏi thường gặp
Có nên dùng ChatGPT để ôn thi cuối kỳ?
Nên, để hỏi bạn và chấm câu trả lời theo tài liệu môn học, không nên chỉ để đọc tóm tắt.
Nên ôn thi cuối kỳ trước bao nhiêu ngày?
Càng sớm càng tốt để rải các buổi ôn của mỗi chủ đề ra nhiều ngày; chạy code với số ngày bạn có để xem có đủ không.
Làm sao biết chủ đề nào mình yếu?
Tự trả lời thử vài câu hỏi kiểu đề thi rồi mới chấm mức tự tin.
AI chấm bài tự luận có chính xác không?
Chỉ nên tin khi AI chấm theo thang điểm của giảng viên; không có thang điểm thì coi là tham khảo.
Học tiếp
Nếu bạn muốn học Python và AI bài bản cùng giảng viên, tham khảo khóa học AI của Big-O Coding.
Khóa AI – Introduction to Machine Learning: nền tảng Máy học từ thuật toán cơ bản đến Neural Networks và LLM, học bằng Python. Học thử buổi 1 miễn phí.


