Hướng dẫn dùng AI

Gemini Gems là gì, và chuyện Gems chuyển thành skills

Gem là phiên bản Gemini tùy chỉnh: bạn viết sẵn chỉ dẫn, đính kèm tài liệu, rồi dùng lại mỗi khi cần, như một trợ giảng riêng cho từng môn. Nhưng trang trợ giúp của Google ngày 11/11/2026 báo một thay đổi lớn: với tài khoản cá nhân, Gems sẽ chuyển thành một tính năng mới tên là skills, theo các mốc ngay trong tháng 11 và 12/2026. Bài này giải thích Gems làm gì, lịch chuyển đổi, những gì skills làm được và chưa làm được, và cách chuẩn bị một thư mục skill cho đúng.

Ý chính
  • Gem là phiên bản Gemini tùy chỉnh có tên, chỉ dẫn và tệp kiến thức, dùng cho những việc lặp lại. Tài khoản cá nhân dùng Gems từ 13 tuổi.
  • Với tài khoản cá nhân từ 18 tuổi: ngày 17/11/2026 Gems chuyển thành skills và chỉ còn đọc; ngày 17/12/2026 Gems bị gỡ. Người dưới 18 tuổi chuyển sau, tài khoản trường học vào tháng 6/2027.
  • Skill dùng bằng cách gõ dấu gạch chéo và tên trong bất kỳ cuộc trò chuyện nào, Gemini cũng tự áp dụng khi phù hợp, và ghép được nhiều skill. Skills hiện dành cho người từ 18 tuổi.
  • Skills chưa dùng được với Canvas, Deep Research, học có hướng dẫn, tạo video, tạo nhạc. Tên skill viết thường nối gạch ngang, tổng tệp tối đa 100 MB.

Bài dùng Python và thư viện PyYAML cho phần soát thư mục skill. Nguồn chính là ba trang trên trung tâm trợ giúp Gemini, đọc ngày 11/11/2026: giới thiệu và cách dùng Gems, hướng dẫn bắt đầu, và trang về việc chuyển Gems sang skills. Vì lịch chuyển đổi rất gần, hãy mở lại các trang này trước khi làm theo.

Gem là gì

Trang hướng dẫn bắt đầu mô tả Gem là phiên bản Gemini được tùy chỉnh, giúp xử lý việc lặp đi lặp lại hoặc có chuyên môn sâu về một lĩnh vực mới: khi trò chuyện với một Gem, Gemini điều chỉnh câu trả lời theo các mục tiêu và hướng dẫn bạn đã đặt sẵn. Một Gem gồm tên, chỉ dẫn và tùy chọn thêm tệp kiến thức, tải từ máy hoặc lấy từ Google Drive; tệp từ Drive luôn được dùng ở bản mới nhất. Có cả Gem làm sẵn do Google cung cấp, như người kèm học tập.

Trang Use Gems ghi điều kiện: tài khoản Google cá nhân dùng Gems phải từ 13 tuổi, hoặc độ tuổi áp dụng ở nước bạn. Trang cũng ghi Gems hiện chưa dùng được với Gemini Live. Cách viết chỉ dẫn cho một Gem giống cách viết chỉ dẫn hệ thống: vai trò, bối cảnh kèm lý do, quy tắc, định dạng, như bài system prompt là gì trình bày.

Lịch chuyển Gems thành skills

Trang về việc chuyển đổi ghi rằng Gems sẽ chuyển thành skills trong Gemini cho tài khoản Google cá nhân từ tháng 11/2026, và cho tài khoản công việc, trường học vào năm 2027. Cụ thể, với tài khoản cá nhân của người từ 18 tuổi: ngày 17/11/2026, Gems chuyển thành skills và trở thành chỉ đọc, bạn vẫn xem được nhưng không dùng, không sửa, không tạo mới được; ngày 17/12/2026, Gems bị gỡ khỏi Gemini. Người dưới 18 tuổi dùng tài khoản cá nhân sẽ chuyển muộn hơn, Google hứa thông báo sau. Tài khoản Workspace doanh nghiệp chuyển vào tháng 3/2027, tài khoản Workspace giáo dục vào tháng 6/2027.

Khi gỡ Gems, trang trợ giúp nói Google sẽ tự tạo lại Gems của bạn thành skills; muốn dùng sớm thì tự chuyển theo các bước hướng dẫn. Trang cũng báo hai thứ khác sẽ dừng cùng lúc: thử nghiệm làm ứng dụng nhỏ Opal và Gems trong Google Labs.

Gems chuyển thành skills Tài khoản cá nhân từ 18 tuổi, theo trợ giúp Gemini 1. 17/11/2026Gems chỉ đọckhông sửa được 2. 17/12/2026Gems bị gỡtự thành skill 3. SkillGõ / và tênhoặc tự áp dụng 4. Ngoại lệDưới 18: sautrường: 6/2027 Theo trang trợ giúp Gemini, đọc 11/11/2026
Gems chuyển thành skills 1. 17/11/2026Gems chỉ đọckhông sửa được 2. 17/12/2026Gems bị gỡtự thành skill 3. SkillGõ / và tênhoặc tự áp dụng 4. Ngoại lệDưới 18: sautrường: 6/2027 Theo trang trợ giúp Gemini, đọc 11/11/2026
Hình 1. Gems chuyển thành skills với tài khoản cá nhân từ 18 tuổi, theo trang trợ giúp Gemini: (1) ngày 17/11/2026, Gems chỉ còn đọc, không sửa được; (2) ngày 17/12/2026, Gems bị gỡ và tự thành skill; (3) skill dùng bằng cách gõ dấu gạch chéo và tên, hoặc Gemini tự áp dụng; (4) ngoại lệ: người dưới 18 tuổi chuyển sau, tài khoản trường học tháng 6/2027. Đọc ngày 11/11/2026.

Skills khác Gems ở đâu

Trang chuyển đổi mô hình skill là những chỉ dẫn tùy chỉnh dùng lại được. Có ba điểm mới. Dùng ở bất kỳ cuộc trò chuyện nào bằng cách gõ dấu gạch chéo rồi tên skill, sắp đổi thành ký hiệu @. Gemini tự nhận ra khi một skill phù hợp với câu hỏi và áp dụng. Ghép được nhiều skill trong một cuộc trò chuyện. Bạn tạo bao nhiêu skill cũng được, nhưng chỉ 100 skill được bật cùng lúc. Skill làm trên nền tảng khác nhập được bằng cách tải lên tệp SKILL.md; bài tự viết skill đầu tiên giải thích cấu trúc một skill.

Cũng có những điều skills chưa làm được. Trang ghi skills dùng được với ứng dụng kết nối như các ứng dụng Workspace, nhưng chưa dùng được với Canvas và Deep Research; phần lớn công cụ mặc định có trong Gems chưa dùng với skills, gồm tạo video, tạo nhạc, Canvas, nghiên cứu sâu và học có hướng dẫn. Skills cũng không có trang riêng liệt kê các cuộc trò chuyện đã dùng skill đó như Gems. Quan trọng với người học: trang ghi skills hiện dành cho người từ 18 tuổi đăng nhập tài khoản cá nhân. Nếu bạn là học sinh đang dùng một Gem kèm học, hãy theo dõi thông báo của Google về mốc chuyển cho người dưới 18 tuổi.

Ví dụ: soát thư mục skill trước khi tải lên

Khi muốn kèm tệp kiến thức, trang hướng dẫn yêu cầu một thư mục: tên thư mục viết thường, các từ nối bằng gạch ngang, trùng với tên skill; bên trong có tệp SKILL.md và các tệp kiến thức; tổng dung lượng không quá 100 MB. Chương trình mẫu soát các điều đó. Phần đầu của SKILL.md được đọc bằng yaml.safe_load, bộ phân tích YAML thật, thay vì tự tách chuỗi theo dấu hai chấm.

"""Soát một thư mục skill trước khi tải lên Gemini (khi chuyển Gem thành skill).

Luật theo trang "About the transition from Gems to skills" (đọc 11/11/2026): tên skill viết thường, các từ nối bằng
gạch ngang (ví dụ sample-skill-name); tên thư mục phải trùng tên skill; thư mục có tệp SKILL.md; tổng tệp tối đa 100 MB.
Phần đầu SKILL.md được đọc bằng yaml.safe_load (bộ phân tích YAML thật), không tự tách chuỗi, để bắt đúng lỗi YAML
như dấu hai chấm kèm khoảng trắng trong chuỗi không có nháy.
Mốc thời gian cho tài khoản cá nhân từ 18 tuổi: 17/11/2026 Gems chỉ đọc, 17/12/2026 Gems bị gỡ.
"""
import re
from datetime import date
from pathlib import Path

import yaml

TOI_DA_BYTE = 100 * 1000 * 1000   # trang chỉ ghi "100 MB"; lấy mức nhỏ hơn cho chắc
MOC = [(date(2026, 11, 17), "Gems chỉ còn đọc, không dùng hay sửa được"), (date(2026, 12, 17), "Gems bị gỡ khỏi Gemini")]


def doc_dau(van_ban):
    """Trả về dict phần đầu YAML giữa hai dòng --- ở đầu tệp, hoặc ném ValueError."""
    if not van_ban.startswith("---\n"):
        raise ValueError("SKILL.md không mở đầu bằng dòng ---")
    ket = van_ban.find("\n---", 4)
    if ket < 0:
        raise ValueError("thiếu dòng --- đóng phần đầu")
    d = yaml.safe_load(van_ban[4:ket])
    if not isinstance(d, dict):
        raise ValueError("phần đầu không phải các cặp khóa: giá trị")
    return d


def soat(thu_muc):
    thu_muc = Path(thu_muc)
    loi = []
    if not re.fullmatch(r"[a-z0-9]+(?:-[a-z0-9]+)*", thu_muc.name):
        loi.append(f"tên thư mục '{thu_muc.name}' phải viết thường, nối bằng gạch ngang")
    skill = thu_muc / "SKILL.md"
    if not skill.exists():
        return loi + ["thiếu SKILL.md"]
    try:
        dau = doc_dau(skill.read_text(encoding="utf-8"))
        if dau.get("name") != thu_muc.name:
            loi.append(f"name trong SKILL.md là {dau.get('name')!r}, phải trùng tên thư mục '{thu_muc.name}'")
        if not dau.get("description"):
            loi.append("thiếu description")
    except (ValueError, yaml.YAMLError) as e:
        loi.append(f"phần đầu SKILL.md hỏng: {str(e).splitlines()[0]}")
    tong = sum(p.stat().st_size for p in thu_muc.rglob("*") if p.is_file())
    if tong > TOI_DA_BYTE:
        loi.append(f"tổng tệp {tong / 1000 / 1000:.1f} MB, vượt 100 MB")
    return loi


def con_bao_nhieu_ngay(hom_nay):
    return [(m, (m - hom_nay).days, y) for m, y in MOC]


def chay_thu(goc):
    """Dựng ba thư mục mẫu trong `goc` (thư mục tạm) rồi soát."""
    goc = Path(goc)
    mau = {
        "tro-giang-python": "---\nname: tro-giang-python\ndescription: \"Gợi ý từng bước cho bài Python lớp 10, không giải hộ\"\n---\nChỉ gợi ý...\n",
        "On_Thi_Toan": "---\nname: on-thi-toan\ndescription: Ôn thi Toán\n---\n",
        "viet-commit": "---\nname: viet-commit\ndescription: Viết lời commit theo mẫu type(scope): mô tả ngắn\n---\n",
    }
    dong = []
    for ten, noi_dung in mau.items():
        d = goc / ten
        d.mkdir(parents=True, exist_ok=True)
        (d / "SKILL.md").write_text(noi_dung, encoding="utf-8")
        dong.append(f"{ten}: {soat(d) or 'đạt'}")
    for m, con, y in con_bao_nhieu_ngay(date(2026, 11, 11)):
        dong.append(f"{m:%d/%m/%Y} (còn {con} ngày): {y}")
    print("\n".join(dong))
    return dong


if __name__ == "__main__":
    import sys
    import tempfile
    if len(sys.argv) > 1:
        print(soat(sys.argv[1]) or "đạt")
    else:
        with tempfile.TemporaryDirectory() as t:
            chay_thu(t)

Thư mục tro-giang-python đạt. Thư mục On_Thi_Toan bị báo hai lỗi: tên có chữ hoa và gạch dưới, và tên trong SKILL.md không trùng tên thư mục. Thư mục viet-commit bị báo phần đầu hỏng: mô tả có cụm "type(scope): mô tả ngắn" không đặt trong dấu nháy, mà YAML không cho một chuỗi không có nháy chứa dấu hai chấm kèm khoảng trắng. Đây đúng là kiểu lỗi một bộ soát tự viết bằng cách tách chuỗi sẽ bỏ sót; phần kiểm của bài đối chiếu với kết quả gọi thẳng thư viện YAML. Cách sửa là đặt mô tả trong dấu nháy kép. Hai dòng cuối tính số ngày tới các mốc: tính từ 11/11/2026, còn 6 ngày tới lúc Gems chỉ còn đọc và 36 ngày tới lúc Gems bị gỡ.

Viết một skill kèm học cho tốt

Vì Gemini tự quyết khi nào áp dụng một skill dựa trên mô tả, phần mô tả quan trọng hơn ở Gem. Một mô tả tốt nói rõ tình huống: "Dùng khi người học hỏi về bài tập Python lớp 10 hoặc dán code Python bị lỗi; không dùng cho câu hỏi ngoài lập trình." Mô tả quá chung như "giúp học tập" khiến skill bị áp dụng cả khi bạn chỉ hỏi chuyện khác, hoặc ngược lại không bao giờ được gọi.

Phần chỉ dẫn nên ngắn và chỉ chứa điều riêng của việc đó, theo lời khuyên của trang trợ giúp: gợi ý từng bước thay vì đưa lời giải, nhắc người học chạy thử với ví dụ nhỏ, trả lời bằng tiếng Việt đơn giản. Thêm một hai ví dụ cụ thể về câu trả lời mong muốn, vì ví dụ giúp mô hình hiểu đúng giọng văn và độ dài hơn mọi lời mô tả. Sau khi tạo, thử skill bằng vài câu hỏi trong phạm vi và vài câu ngoài phạm vi, xem nó có tự bật đúng lúc không, rồi chỉnh mô tả nếu cần.

Nên làm gì ngay bây giờ

Nếu bạn có Gem đang dùng cho việc học, hãy chép chỉ dẫn ra một tệp văn bản và tải về các tệp kiến thức trước ngày 17/12/2026, khi Gems bị gỡ hẳn. Từ 17/11/2026, Gem chỉ còn đọc: bạn vẫn mở xem được, nhưng không dùng, không sửa và không tạo Gem mới được nữa. Viết lại mô tả của skill theo lời khuyên trong trang trợ giúp: nói rõ khi nào nên dùng skill, giữ chỉ dẫn ngắn gọn và chỉ nêu điều riêng của việc đó, kèm ví dụ cụ thể về kết quả mong muốn. Các lưu ý chung khi dùng ứng dụng Gemini có trong bài cách dùng Gemini.

Cẩn thận
  • Đợi tới sau 17/12/2026 mới chép chỉ dẫn của Gem: lúc đó Gems đã bị gỡ.
  • Đặt tên thư mục skill có chữ hoa hay khoảng trắng.
  • Viết mô tả có dấu hai chấm mà không đặt trong dấu nháy.
  • Mong skill chạy với Canvas hay Deep Research như Gem.
  • Học sinh dưới 18 tuổi tự tạo skill khi tính năng chưa mở cho tuổi mình.

Câu hỏi thường gặp

Gem của tôi có mất không?

Theo trang trợ giúp, khi gỡ Gems, Google tự tạo lại Gems thành skills.

Khi nào Gems bị gỡ?

Với tài khoản cá nhân từ 18 tuổi: chỉ đọc từ 17/11/2026, bị gỡ ngày 17/12/2026.

Học sinh dưới 18 tuổi thì sao?

Gems của tài khoản cá nhân dưới 18 tuổi chuyển muộn hơn; Google sẽ thông báo sau.

Bật được bao nhiêu skill?

Tạo không giới hạn, nhưng chỉ 100 skill được bật cùng lúc.

Học tiếp

Nếu bạn muốn học Python và AI bài bản cùng giảng viên, tham khảo khóa học AI của Big-O Coding.

Muốn học bài bản cùng giảng viên?

Khóa AI – Introduction to Machine Learning: nền tảng Máy học từ thuật toán cơ bản đến Neural Networks và LLM, học bằng Python. Học thử buổi 1 miễn phí.

Xem Khóa AI

Nguồn tham khảo

Chia sẻ: Facebook LinkedIn
Nhắn Zalo tư vấnZalo Gọi 0937 401 483